“Voorzie flexibel identiteitsmanagement in populaire apps”

karelv-jpg Geschreven door Karel Verbrugge, onderzoeker bij iMinds – MICT – UGent. 


Populaire apps maken vandaag gebruik van SoLoMo-data (Sociaal, Lokaal en Mobiel) om hun gebruikers gepersonaliseerde en verrijkte diensten aan te bieden. Daarbij bieden ze de gebruiker evenwel nauwelijks de kans om (een deel van) zijn persoonlijke data af te schermen. Uit onderzoek van iMinds – MICT – UGent blijkt dat alerte app-gebruikers creatief naar ontwijkoplossingen gaan zoeken. Een groot aantal bezorgde gebruikers laat de app dan weer volledig links liggen. De integratie van identity management functionaliteit kan het vertrouwen in SoLoMo-toepassingen versterken en leiden tot intensiever gebruik.

Verrijkte en gepersonaliseerde info op de smartphone
SoLoMo-toepassingen – een afkorting voor Sociaal, Lokaal en Mobiel – zijn nog steeds in opmars, niet in het minst door de interactie tussen het mobiele web, sociale netwerken en locatiediensten op onze smartphone. Vandaag zijn populaire apps als Swarm, Foursquare, en zelfs Facebook gestoeld op SoLoMo-data om mobiele diensten te personaliseren en te verrijken, of ze zijn gekoppeld aan reclameplatformen die soortgelijke informatie voorzien.

Het gebruik van SoLoMo-data en -toepassingen mag dan wel populair zijn, de bezorgdheid over privacy-inbreuk neemt toe. Een onderzoek van iMinds – MICT – UGent bij ruim 5800 mobiele internetgebruikers leverde nieuwe inzichten op over de afwegingen die gebruikers maken bij SoLoMo-diensten.

Privacy als dynamisch betaalmiddel in SoLoMo-apps
In essentie functioneren SoLoMo-diensten als een vorm van ruilhandel: gebruikers wegen voortdurend de voor- en nadelen af. In tegenstelling tot geld ligt de waarde van persoonsgegevens niet vast, maar fluctueert zij in functie van de verwachte meerwaarde. Hoewel fysieke en praktische beloningen (zoals kortingen of tips over handelszaken in de buurt) door 55% van de gebruikers worden aangegeven als grootste motivator om SoLoMo-diensten te gebruiken, blijkt in de praktijk dat sociale aspecten (zoals op de hoogte zijn van wat je vrienden doen) tot vijf keer meer gebruik uitlokken.

Deze afweging van waarde verschuift voortdurend tijdens het gebruik van een SoLoMo-applicatie. Op een allesomvattende manier beschrijven in welke mate gebruikers hun data willen vrijgeven is dan ook bijzonder moeilijk. De populaire apps bieden bovendien uiterst beperkte instellingsmogelijkheden. Ze werken bijvoorbeeld maar met een simpele maar drastische Aan/Uit-knop; een tussenweg wordt niet geboden.

Ontwijkend gebruikersgedrag

Deze lacune zorgt ervoor dat gebruikers voortdurend wisselen tussen de aangeboden opties binnen de app en een rits eigen geïmproviseerde methodes. Zo slagen ze erin de functionaliteit van een app te maximaliseren terwijl ze privacy-risico’s minimaliseren. Denk aan het gebruik van valse gegevens, het deactiveren van een dataverbinding, of (in extreme gevallen) het gebruik stopzetten.

Uit het onderzoek blijkt verder dat ongeveer een derde van de SoLoMo-gebruikers erg weinig gebruik vertoont omdat ze het gevoel hebben weinig controle te hebben over hun data.

Identiteitsmanagement voor meer vertrouwen en meer gebruik
Als reactie op de privacy-kwesties zou men het toegelaten gebruik van persoonlijke data kunnen terugdringen. Een betere oplossing lijkt echter te liggen bij slimme SoLoMo identity management oplossingen, die de mediagebruiker toelaat om op een meer transparante wijze zijn digitale profiel te beheren.
Het ter beschikking stellen van zulke bijkomende opties (bijvoorbeeld een tijdelijke incognito-modus) kan de kloof dichten tussen functionaliteit en gebruikersimprovisatie, en kan het vertrouwen in SoLoMo-toepassingen herstellen of versterken. De weg van de minste wrijving kan op die manier voordelig zijn voor alle partijen. Iedereen tevreden dus…

Test je kennis rond online privacy!

De Tips & Tricks van de Wegwijzer zijn achter de rug. We hebben heel wat informatie gedeeld en gekregen van jullie en zijn nu razend benieuwd of jij, net zoals ons, de titel “Expert” behaald in deze test van de Standaard rond online privacy! Doe snel de test en laat het ons weten in de Facebook-groep of onderaan deze blogpost. Succes!

11998855_1481011862226410_8251490755047116771_n

Bedrijven en je privacy

De laatste weken hebben we je in de Facebook-groep een aantal tips & tricks bezorgd rond bedrijven en hoe zij omgaan met je privacy. Hieronder vind je een overzicht.

  • Je denkt er vaak niet aan, maar wanneer je een app downloadt of je logt in op een website met je Facebook-account, geef je deze bedrijven toegang tot (een groot deel van) je Facebook-profiel en dus je persoonlijke informatie. Benieuwd hoe je dit kan vermijden? Business Insider UK vertelt het je via een makkelijke handleiding.
  • Wearables zouden ons helpen om onze sportprestaties te verbeteren en gezonder te leven. Is dit wel zo? En wat doen de bedrijven achter de wearables met onze data? In een recente aflevering van Panorama worden deze kwesties aan de kaak gesteld. Je kan de volledige reportage hier zien. Maak jij je zorgen om je privacy bij het gebruik van wearables? Geef je antwoord in onze poll op Facebook
  • Hieronder zie je een screenshot van mijn Algorithmic Citizenship. Telkens wanneer je online gaat, maken websites, sociale media, apps,… beslissingen over hoe ze jou gaan behandelen op basis van dit Citizenship: welke advertenties ze willen dat je ziet, in welke taal ze met jou communiceren,… Benieuwd naar hoe het internet jou ziet? Ontdek het zelf! Download Citizen X via volgende link: http://citizen-ex.com/download
    Laat je even weten wat jouw Algorithmic Citizenship is? Post het hieronder of in onze Facebook-groep.

11951636_1470579216603008_3648877533920144227_o

  • Maak kennis met Liz in onderstaand filmpje. Je volgt haar op haar trip naar Hawaii en leert wat bedrijven in tussentijd over haar te weten komen. Leven we in een Big Brother-maatschappij, waar we niet meer onderuit kunnen? 
  • Kijkvoer voor tijdens het weekend: de interactieve documentaire Do Not Track. Benieuwd hoe tracking en profiling in de praktijk werken, en op welke manieren jouw persoonlijke informatie daarbij gebruikt wordt? In deze zevendelige uiteenzetting wordt het je glashelder uitgelegd.
  • Wil jij na deze documentaire en het filmpje over Liz graag weten hoe je trackers kan blokkerenOntdek het hier! De tool Tracker Tracker toont je dan weer welke trackers er aanwezig zijn op bepaalde websites. Zelf gebruik ik de tool Privacy Badger, ontwikkeld door het Electronic Frontier Foundation, een non-profit organisatie die je rechten in de digitale wereld verdedigt. Deze browser add-on die zij ontwikkeld hebben, stopt adverteerders en andere third-party trackers die in het geheim traceren waar je naartoe gaat en welke pagina’s je bezoekt. Een aanrader als je het mij vraagt! Lees zeker ook hun FAQ!
    Screen Shot 2015-10-01 at 08.56.21
  • Nood aan meer tools? Kijk dan zeker eens bij de toepassingen die de Nederlandse website toolbox opstelde. Je vindt onder andere een tool om versleuteld te bellen en te chatten via je telefoon (Signal), een nieuw social media platform, Diaspora, waar je anoniem op kan posten en dat een veel beter privacy-beleid heeft dan de overige social media kanalen, een alternatief voor Google: DuckDuckGo; deze zoekmachine verzamelt geen privé-gegevens van jou, en ten slotte BetterPrivacy, die de hardnekkige cookies (zoals de cookies van Google, Ebay, YouTube,…) verwijdert.

Heb je verder nog vragen, opmerkingen of suggesties? Aarzel zeker niet om ons een mailtje te sturen via panel@iminds.be of ons te bereiken via de Facebook-groep of de contactpagina op deze blog.

Online aankopen

Vorige week focusten we in onze Wegwijzer op “online aankopen“. Dit verontrustende filmpje zette alvast de toon. Wij helpen je gelukkig graag om situaties als deze te vermijden. Lees hier de tips & tricks die we vorige week verzamelden:

  • Ken jij je rechten wanneer je online winkelt? Doe de quiz! De antwoorden op de quiz-vragen lees je hier
  • Ben je nog niet zo bekend met online shoppen? Of ken jij iemand voor wie het online shoppen volledig nieuw is? Wij vonden een gratis les op het internet, op aanraden van de BBC. De les is in het Engels en kan je hier terug vinden
  • “Accepteer de algemene voorwaarden niet voor je die grondig hebt doorgelezen! Check de reputatie van de online winkel!” Dit zijn maar enkele tips uit het online shoppen memo-lijstje van Jacky Zwam. Een gewaarschuwd man is er twee waard!
  • Geen tijd om de algemene voorwaarden helemaal door te lezen? Lees dan zeker de belangrijkste items zoals leveringstermijn, annulatie, verzendingskosten e.d.
  • De Standaard kopte vorig jaar: “Webwinkels passen prijzen aan surfgedrag van klanten aan“. Je kent het fenomeen wel: je zoekt naar goedkope vliegtickets, vindt er, maar twijfelt nog even of je zal kopen. Elke keer wanneer je opnieuw naar de betreffende website surft, verhoogt de prijs, waardoor je het gevoel krijgt dat je snel moet zijn. Een slimme marketingtruc van online winkels, maar gelukkig te vermijden: surf anoniem! Andere tips om goedkoop op reis te gaan vind je hier.
  • De Facebookpagina “Pasoplichting” van de FOD Economie zorgt ervoor dat je op de hoogte bent en blijft van de laatste oplichterijen die op het internet circuleren. Een pagina om in de gaten te houden!

Heb je zelf nog tips, tricks, weetjes of andere? Deel ze zeker met ons op de Facebookpagina van de Kopploeg!

Surfen op hotspots

Week 3 van de Tips & Tricks zit er op en dus schotelen we je vandaag graag een samenvatting voor van het thema “security van hotspots”.

  • Onze smartphone is zo goed als vergroeid met onze hand en bij het merendeel van ons is een van de eerste vragen die we stellen als we ergens nieuw komen “is hier wifi?”. Met deze tips & tricks willen we je graag waarschuwen voor het surfen op openbare wifi-hotspots. Het is namelijk niet zonder gevaar. In dit artikel van De Correspondent kan je alvast lezen hoe snel een hacker jouw gegevens te pakken krijgt. Maurits Martijn liep mee met een ethische hacker en ontdekte hoe je geheimen één voor één ontrafeld worden door een hacker, gaande van waar je op reis geweest bent tot je seksuele voorkeur.
  • Hacken via een openbare hotspot, allemaal goed en wel, maar hoe beschermen we ons ertegen? Dichter bij de hotspot gaan zitten, geen automatische verbinding maken met de wifi of een VPN opzetten? Enkele interessante tips lees je hier.
  • We vroegen het daarop ook aan jou: wat is voor jou de meest interessante tip om toe te passen wanneer je op een openbare wifi-hotspot surft? Met voorsprong won volgende beschermingsmaatregel: “geen gevoelige info delen via een openbare hotspot (vb. online bankieren).
  • Deze Nederlandse website geeft ook nog enkele goede, kort en bondige tips: gebruik een https-verbinding of zet een VPN-verbinding op, hanteer een firewall en pas je deel-instellingen aan.

Heb je zelf nog tips & tricks? Laat ze hieronder achter of plaats ze op onze Facebook-pagina!

Online bankieren

In ons groepsgesprek kwam het al naar voren: jullie maken je zorgen wanneer jullie online bankieren. We geven hieronder een aantal tips & tricks mee waardoor je alvast een stuk geruster je online bankzaken kan regelen:

    • Er zijn verschillende mogelijkheden waarop de duistere types van het internet zich je geld eigen kunnen maken. FEBELFIN somt ze hier allemaal op. Phishing, Malware, Social Engineering,… dit zijn nog maar enkele voorbeelden van de resem fraudetechnieken die bestaan. Bekijk zeker ook de filmpjes die je bij elke term terug vindt!
    • Naast de fraudetechnieken, lijst FEBELFIN ook een aantal interessante tips op om veilig online te bankieren. Ga bijvoorbeeld na of het internetadres van waarop je wilt internetbankieren steeds de correct gespelde naam van je bank bevat en of het adres voorafgegaan wordt door https:// en niet enkel http://. Meer tips lees je hier.
    • Een deelnemer uit het groepsgesprek rond online privacy & security gaf ons de volgende handige tip mee: bankier online via een incognito venster. Wij kunnen ook Bitdefender Safepay aanraden. Deze website is speciaal ontwikkeld om veilig te internetbankieren en online te shoppen, en het beschermt je onder andere tegen keyloggers die je toetsenbordaanslagen registreren. Je kan natuurlijk ook gebruik maken van Paypal, waardoor je kaartgegevens afgeschermd worden met een login, zodat je nooit nog zelf je kredietkaartnummer hoeft in te geven. Nog een voordeel van Paypal? In de meeste gevallen krijg je ook je geld terug als je het slachtoffer wordt van een oplichter. Deze en andere tips vonden we terug op de website van ZDNet.
    • Een gouden tip: nooit online bankieren via een WiFi-hotspot! Alles over WiFi-hotspots en veilig surfen lees je deze week in onze Facebook-groep. We gaan namelijk aan de slag met de security van hotspots.
    • Naast online bankieren via je computer, kan je nu ook je bankverrichtingen makkelijk doen via een smartphone applicatie van je bank. Gevaarlijk denk je? Toch niet! Zolang je op een veilig WiFi-netwerk zit, is er geen probleem. Je moet je smartphone namelijk beschouwen als een veredelde bankkaart. Meer lees je hier (onderaan het artikel).
    • Naast hackers die uit zijn op onze data en bankrekeningen, zijn er ook ethische hackers. Zij geven ons enkele tips in volgende Koppen-reportage. Benieuwd naar deze hackers? We hebben ook nog een televisie-tip voor jou! Mr. Robot is een Amerikaanse serie die het leven van hacker Elliott belicht. Ben jij klaar om lid te worden van de ondergrondse hackergroep Fsociety? Doe de test!
    • Graag delen we je ook nog enkele sensibiliseringscampagnes rond online bankieren uit België, Nederland en Groot-Brittanië. Welke vind jij de beste? Stem snel even in volgende poll:
  1. Veilig bankieren: online zelfverdediging
  2. Als je twijfelt, kan je beter stoppen
  3. Report online crime

>> Denk je slachtoffer te zijn van internetfraude? Dan kan je hier terecht!

Week van de opvoeding

We zijn allemaal in meerdere of mindere mate bezorgd om onze privacy op het internet. Terwijl we hier nog wel enige vorm van controle over hebben, weten we niet altijd hoe het zit met de online privacy van kinderen en jongeren. In het kader van de week van de opvoeding gingen we op mediawijs.be op zoek naar enkele tips om voor een veilige internet-ervaring te zorgen voor onze jongsten.

Hoe volg je de online privacy van je kinderen op?

Er zijn verschillende manieren waarop je als ouder kan proberen om het mediagebruik van je kinderen te reguleren. Lien Mostmans somt er in een artikel over media-opvoeding in een veranderende media- en thuisomgeving enkele op. Een veelgebruikte regel is het beperken van schermtijd. Dit kan een dagelijks ‘rantsoen’ van internettijd zijn, enkel Facebook op dinsdag en donderdag of geen smartphones tijdens het eten.

Andere manieren om je kind te begeleiden in zijn of haar mediagebruik zijn samen media gebruiken, meekijken over de schouder (supervisie) of afspraken maken over wat toegestaan is en wanneer. Je kan je kind ook monitoren via de geschiedenis van je internetbrowser, of gebruik maken van technische hulpmiddelen in de vorm van speciale software. Mediagebruik reguleren wordt bemoeilijkt doordat veel van het gebruik niet langer op een vast toestel gebeurt in de woonkamer, maar op mobiele devices. Belangrijk is toch dat we het internet niet alleen als een bedreiging zien, maar ook als een kans om bij te leren, te communiceren en te ontspannen.

10 concrete tips!

Op basis van het artikel van Lien Mostmans en een artikel over het begeleiden van kinderen in hun (mobiel) internetgebruik van Sofie Vandoninck en Elke Ichau, maakten we een lijstje met tien tips om het mediagebruik van je kind te begeleiden.

  1. Toon interesse en praat over wat je kind online doet.
  2. Moedig je kind aan om leerrijke dingen op het internet te ontdekken.
  3. Doe samen iets online met je kind, bijvoorbeeld samen een spelletje spelen of informatie opzoeken.
  4. Toon je kind hoe het veilig op internet gaat, door bijvoorbeeld te tonen hoe je een spam-filter installeert of een veilig paswoord maakt, of help je kind met een moeilijke of technische taak, zoals het aanpassen van je privacy-instellingen.
  5. Praat met je kind over mogelijke negatieve online-ervaringen. Bekijk bijvoorbeeld samen hoe je melding kan maken van problematisch gedrag online.
  6. Speel open kaart over de manier waarop jij voor hun online veiligheid zorgt, zodat zij niet het gevoel krijgen dat ze bespioneerd worden. Maak duidelijke afspraken over wat wel en niet kan, maar ook over hoe en wanneer je dit zal controleren.
  7. Probeer niet overdreven bezorgd te zijn. Het internet heeft zowel mooie als minder mooie kanten, maar je kan je kinderen angst aanjagen door enkel op het negatieve te focussen.
  8. Zorg dat je open kan praten over eventuele moeilijkheden, zonder dat je je kinderen onmiddellijk straft. Zo durven ze het te vertellen als er zich een probleem zou voordoen.
  9. Controle over de eigen privacy betekent ook dat ouders de privacy van hun kinderen respecteren. Als je niet wil dat je kinderen zomaar foto’s delen, vraag hen dan ook toestemming voor je zelf een foto van hen op Facebook plaatst.
  10. Maak duidelijke afspraken rond mediagebruik, en denk ook even na over je eigen mediagebruik. Mag jij wel je e-mails lezen tijdens het eten? Of foto’s posten tijdens gezellige familiemomenten?

Hoe pak jij het aan?

Zijn deze tips nieuw voor jou, of ben je al bewust bezig met het mediagebruik van je kinderen? Stel je samen regels op, of maak je gebruik van software om hun privacy te beschermen? Laat ons zeker weten als je nog andere tips hebt, of als je bedenkingen hebt bij onze tips!

Meer info

Voor meer informatie kan je altijd terecht op de website van www.mediawijs.be. Er is een apart dossier over ‘Ouders en mediaopvoeding’. De artikels waarop wij ons baseren vind je hier en hier.